Her sürüşten önce ABC kontrolü yapın: Air (lastik basıncı), Brakes (frenler), Chain (zincir ve aktarma). Bu üç kontrol 60 saniye sürer ve bisiklet arızalarının büyük bölümünü daha yola çıkmadan yakalar.
ABC kontrolü: 60 saniye
A — Air (Hava)
Lastiği başparmağınızla sıkın; belirgin şekilde çöküyorsa basınç düşüktür. Doğru basınç lastiğin yan duvarında yazar (genellikle 2–4 bar arası). Düşük basınç hem pedal çevirmeyi zorlaştırır hem de jant darbesiyle patlama riskini artırır.
B — Brakes (Frenler)
Fren kollarını sıkın. Kol gidona değecek kadar geliyorsa ayar gerekir. Balataların jantla temas noktasını ve aşınma çizgisini kontrol edin. Fren, bisikletteki en kritik güvenlik unsurudur ve "sonra bakarım" denilebilecek tek parça değildir.
C — Chain (Zincir)
Zincir temiz ve hafif yağlı olmalıdır. Kuru ve paslı zincir hem verim kaybettirir hem de dişlileri hızla aşındırır. Pedalı geriye çevirdiğinizde zincir takılmadan, sessizce dönmelidir.
Ek: Quick release ve sele
Tekerlek hızlı bırakma kollarının kapalı olduğunu kontrol edin. Sele yüksekliği, pedal en alttayken dizinizin hafif kırık kalacağı şekilde ayarlanmalıdır.
Zincir bakımı
Zincir, bisikletin en çok bakım isteyen ve en çok ihmal edilen parçasıdır. Düzenli bakılan bir zincir 3.000–5.000 km giderken, ihmal edilen zincir hem kendisi hem de dişlileri birkaç yüz kilometrede bitirir.
Temizlik
Kuru bir bezle zinciri tutup pedalı geriye çevirin; yüzeydeki kir büyük ölçüde temizlenir. Ağır kirlenmede zincir temizleyici sıvı veya sabunlu su ile fırçalayın, sonra tamamen kurutun.
Yağlama
Yağı zincirin iç yüzeyine, her baklaya birer damla olacak şekilde sürün. Pedalı birkaç tur çevirip yağın dağılmasını sağlayın, ardından dışarıdaki fazla yağı mutlaka silin. Dışta kalan yağ toz çeker ve zinciri zımpara gibi aşındırır — bu yüzden fazla yağ, az yağdan daha zararlıdır.
Kuru ve tozlu havada "dry lube", yağmurlu havada "wet lube" tercih edilir.
Yağ kullanmayın
Mutfak yağı, motor yağı veya sprey pas sökücü zincir yağı değildir. Bunlar kısa sürede kurur, yapışkanlaşır ve daha fazla kir toplar.
Periyodik bakım takvimi
Her sürüşte
ABC kontrolü.
Haftada bir (düzenli kullanımda)
Lastik basıncını pompayla ayarlamak, zinciri silmek, gövdeyi nemli bezle temizlemek.
Ayda bir
Zincir yağlama, fren balatası kontrolü, vites geçişlerini gözden geçirme, tüm cıvataların sıkılığını kontrol etme (özellikle gidon, sele ve pedal).
Altı ayda bir
Zincir uzaması ölçümü, kablo ve dış kılıfların kontrolü, jant merkezi ve göbek yatakları, lastik sırt aşınması.
Yılda bir
Profesyonel genel bakım: yatakların açılıp gresle yenilenmesi, jant balansı ve aktarma organlarının detaylı kontrolü.
Görünürlük ve güvenlik
Bisiklet kazalarında en yaygın sebep, sürücünün bisikleti fark etmemesidir. Bu yüzden görünürlük ekipmanı, kask kadar önemlidir.
Işıklar: Önde beyaz, arkada kırmızı. Gündüz bile yanan ışıklar görünürlüğü belirgin biçimde artırır. Şarj edilebilir modeller pil maliyetini ortadan kaldırır.
Yansıtıcılar: Tekerlek yansıtıcıları, yandan gelen araçlara karşı sizi görünür kılar — ışıkların yapamadığı şey tam olarak budur.
Zil: Yaya trafiğinde yasal olarak da gereklidir ve çoğu çarpışmayı önler.
Kask: Doğru takılan kask, kafa yaralanması riskini önemli ölçüde düşürür. Kask, alnın iki parmak üstünde değil, alnı kapatacak şekilde oturmalıdır.
Yanınızda taşıyın: Yedek iç lastik, lastik sökme aparatı, mini pompa ve çok amaçlı alyan takımı. Bu dört parça, yolda kalmanın çoğu sebebini çözer.
Sık sorulan sorular
Lastik basıncını ne sıklıkla kontrol etmeliyim?
Haftada bir yeterlidir. Bisiklet lastikleri araç lastiklerine göre çok daha hızlı hava kaybeder; iki hafta duran bir bisikletin lastiği belirgin şekilde inmiş olur.
Zinciri ne sıklıkla yağlamalıyım?
Düzenli kullanımda ayda bir; yağmurda sürdükten sonra ise her seferinde. Zincir gıcırdamaya başladıysa çoktan geç kalınmış demektir.
Fren balatası ne zaman değişir?
Balata üzerindeki aşınma çizgisine ulaşıldığında veya frenleme mesafesi belirgin şekilde uzadığında. Metal sesi duyuluyorsa hemen değiştirilmelidir.
Bisikleti kışın nasıl saklamalıyım?
Kuru ve serin bir yerde, lastikleri şişirilmiş hâlde ve zinciri yağlanmış olarak. Mümkünse tekerleklerin yere temas etmeyeceği şekilde asarak saklayın.
Her fiyat yuvarlak. Bisiklet aksesuarları ve bakım gereçleri Oto & Bisiklet koleksiyonunda, her fiyat yuvarlak.
